Żywność z konopi siewnych (Cannabis sativa)

Konopie to zbiorcza nazwa roślin z rodziny konopiowatych. Zazwyczaj wyróżnia się dwa gatunki, tj. indica i sativa oraz konopie dzikie.

Do celów spożywczych uprawia się konopie gatunku sativa czyli konopie siewne (łacińska nazwa Cannabis sativa), potocznie nazywane konopiami przemysłowymi lub włóknistymi. Pozyskuje się z nich m.in. substancję aktywną, czyli kannabidol (CBD).

Z uwagi na fakt, iż konopie zawierają również substancję psychoaktywną, czyli tetrahydrokannabinol (THC), zgodnie z przepisami ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii, w Polsce i w Unii Europejskiej można uprawiać wyłącznie odmianę konopi siewnych, które mają zawartość tej substancji w ilości nie wyższej niż 0,2 procenta w kwiatostanach czy w wierzchołkach rośliny w przeliczeniu na suchą masę. Żeby jednak zacząć samodzielnie uprawiać konopie potrzebne jest specjalne zezwolenie.

Marihuanato określenie odnoszące się do konopi, które mają właściwości odurzające ze względu na większą zawartość tetrahydrokannabinolu (THC), dlatego jest nielegalna i nie można jej uprawiać oraz wprowadzać do obrotu. Z kolei tzw. marihuanę medyczną, która pomimo że zawiera tetrahydrokannabinol (THC), polskie prawo zezwala wprowadzać do obrotu i można ją nabyć, ale wyłącznie z receptą. Marihuaną medyczną nie są za to produkty zawierające w składzie kannabidol (CBD).

Wobecnym stanie prawnym można wprowadzać do obrotu produkty spożywcze zawierające kannabidol (CBD) pochodzący wyłącznie z nasion konopi siewnych,takie jak mąkalub olej.Problemem są natomiast inne części tej rośliny, mianowicie liście, kwiaty, łodygioraz ekstraktyz tych części roślin, a takżepróba ich wprowadzania do obrotu jako środek spożywczy w formienp.suszu do parzeniaherbaty. W Unii Europejskiej obowiązuje bowiem regulacja nowej żywności, czyli novel food. Zakłada ona, że jeśli jakiś produkt czy składnik nie był stosowany na jej terenie w znaczącym stopniu do celów spożywczych przed 15 maja 1997 roku, to stanowi on tzw. nową żywność. Aby móc wprowadzić ją do obrotu, należy przejść odpowiednią procedurę rejestracyjnąw Komisji Europejskiej. Dlatego dzisiaj podmiot, który wprowadza do obrotu produkty z liści, łodyg czy kwiatów konopi siewnej musi wykazać, że tego typu surowiec był szeroko stosowany w Unii Europejskiej do celów spożycia przed 15 maja 1997 roku. Aktualnie Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności (EFSA) proceduje wniosek o zatwierdzenie kannabidolu (CBD) jako składnika suplementów diety dla osób dorosłych z dziennym zalecanym spożyciem do 130 mg.

Ze względu na liczne zapytania Komisja ds. Bezpieczeństwa Żywności i Żywienia Rady Sanitarno-Epidemiologicznej przygotowała stanowisko dotyczące bezpieczeństwa ich stosowania w żywności ze względu na obecność tetrahydrokannabinolu (THC) oraz kannabidiolu(CBD) przyjmując następującą opinię:

  1. Zgodnie ze stanowiskiem Komisji Europejskiej niektóre produkty pochodzące
    z konopi siewnych Cannabis sativa, takie jak: nasiona, olej z nasion, mąka z nasion konopi, odtłuszczone nasiona konopi posiadają historię spożycia przed dniem
    15 maja 1997 r. i nie powinny być traktowane jako nowa żywność. Również
    w Polsce produkty te były stosowane tradycyjnie jako żywność w niektórych regionach. Pozostałe produkty spożywcze otrzymywane z konopi siewnych Cannabis sativa, z uwagi na brak informacji o historii bezpiecznego spożycia, nie powinny być wprowadzane do obrotu handlowego bez przeprowadzenia postępowania określonego przepisami rozporządzenia Parlamentu Europejskiego
    i Rady (UE) nr 2015/2283 z dnia 25 listopada 2015 r.
  2. Znakowanie produktów otrzymywanych z konopi siewnych Cannabis sativa oraz informacje towarzyszące wprowadzaniu tych produktów do obrotu nie mogą wskazywać na działanie lecznicze, w tym na obecność związków o działaniu terapeutycznym, takich jak kannabidiol (CBD).
  3. W przypadku stwierdzenia w produktach z konopi siewnych tetrahydrokannabinolu (THC) konieczne jest każdorazowe dokonanie oceny ryzyka, na podstawie przyjętej przez EFSA ostrej dawki referencyjnej (ARfD), 1 µg delta-9-THC/kg m.c.
  4. Należy zwrócić uwagę, że za bezpieczeństwo środka spożywczego odpowiedzialność ponosi producent, Komisja zaleca więc, aby wymagania dla zanieczyszczenia tetrahydrokannabinolem (THC) w produktach wymienionych w pkt 1 wdrożyć do systemu HACCP.
  5. W związku z narastaniem mody na produkty spożywcze, zawierające w swoim składzie konopie (lub produkty z niej otrzymane), konieczne jest podjęcie badań mających na celu wdrożenie akredytowanych metod analitycznych oraz monitorowanie poziomów tetrahydrokannabinoli i innych kanabinoidów
    w środkach spożywczych, w tym w suplementach diety.
  6. Komisja stanowczo podkreśla, że powyższe stanowisko nie zwalnia z obowiązku przestrzegania innych przepisów prawa w tym ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii.

Powyższa opinia dostępna jest również na stronie internetowej Głównego Inspektoratu Sanitarnego pod adresem: https://gis.gov.pl/aktualnosci/ocena-bezpieczenstwa-stosowania-konopi-siewnych-w-zywnosci-ze-wzgledu-na-obecnosc-thc-i-cbd

 

Opracował: Rafał Bielik

 
 

Kontakt

Dziennik Podawczy
tel. centrala:
(12) 644-91-33,
(12) 644-93-72,
(12) 644-99-64,
(12) 684-40-35,
(12) 684-40-99;
e-mail: Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript.

 

 

 

2020  Powiatowa Stacja Sanitarno-Epidemiologiczna w Krakowie