Oddział Zapobiegawczego Nadzoru Sanitarnego

Do zakresu działania Oddziału Zapobiegawczego Nadzoru Sanitarnego należy w szczególności:

1) uzgadnianie miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego oraz projektów studiów i kierunków zagospodarowania przestrzennego,

2)  opiniowanie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko,

3) uzgadnianie dokumentacji projektowej pod względem wymagań higienicznych  i zdrowotnych dot. budowy oraz zmiany sposobu użytkowania obiektów budowlanych,

4) uczestniczenie w dopuszczeniu do użytkowania obiektów budowlanych.

Mając na uwadze postęp gospodarczy, a co za tym idzie licznie tworzone podmioty gospodarcze wykorzystujące dla swojej działalności dostępne na rynku komercyjnym pomieszczenia, Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Krakowie pragnie zwrócić uwagę na zagadnienia związane z podstawowymi warunkami higieniczno-sanitarnymi dla pomieszczeń, w których mają być zorganizowane stanowiska pracy.

Wychodząc naprzeciw oczekiwaniu stron oraz mając świadomość problematyki związanej z właściwą organizacją stanowisk pracy wskazuje się, że głównymi aktami prawnymi regulującymi kwestie dotyczące miejsc przeznaczonych na pobyt ludzi (w budynkach), jak również lokalizacji stanowisk pracy są:

  1. Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (tekst jednolity Dz.U. 2019 r. poz. 1065);
  2. Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 26 września 1997 r. w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy (Dz.U. 2003 Nr 169, poz. 1650).

Podstawowym aspektem, na który należy zwrócić uwagę oraz z którym wiążą się wymogi higieniczno-sanitarne dotyczące pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi, jest czas pobytu w danym pomieszczeniu.

W ustawodawstwie polskim rozróżnia się dwa rodzaje pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi tj.:

- pomieszczenia na pobyt czasowy (pobyt: 2-4h/d),

- pomieszczenia na pobyt stały (pobyt powyżej: 4h/d).

W związku z powyższym, jeśli czas przebywania tych samych osób jest krótszy niż 2 godziny w ciągu doby, wówczas pomieszczenia takie nie są uważane za przeznaczone na pobyt ludzi.

Mając na uwadze powyższe, wskazać należy kolejny element, który powinien być uwzględniony przez podmiot organizujący stanowisko pracy tj. wysokość pomieszczenia. Wysokość pomieszczeń w zależności od charakteru przeznaczenia (w tym rodzaju i czasu pracy jaka będzie wykonywana) określona została w § 72 ust 1 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury (1) jak również w § 20 Rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej (2).

Pamiętać należy, że pomieszczenia, których wysokość, z uwagi na możliwość występowania warunków uciążliwych i szkodliwych dla zdrowia (np. pomieszczenia kuchenne, warsztaty mechaniczne, pralnie chemiczne) nie spełnia określonej minimalnej wartości, mogą być obniżone do poziomu nie mniej niż 2,5 m, pod warunkiem uzyskania zgody Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego.

Równie ważnym aspektem jest położenie stanowiska pracy względem poziomu terenu przy budynku. Zgodnie z zapisami § 73 ust. 1 i ust. 2 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury (1) oraz w § 18 pkt. 1 Rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej (2), pomieszczenia przeznaczone na stały pobyt ludzi powinny być lokalizowane w poziomie terenu (lub powyżej). Analogicznie do kwestii wysokości pomieszczeń, dopuszczalne jest odstępstwo od powyżej wskazanych przepisów, jednak sytuacja taka zgodnie z § 73 ust. 2wymaga uzyskania zgody Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego.

Ponadto, dbając o właściwe warunki pracy pamiętać należy o konieczności zapewnienia na stanowisku pracy stałej dostępu oświetlenia naturalnego. Wymóg ten określony został w § 57 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury (1) oraz w § 25 Rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej (2). Dopuszczalne jest zastosowanie wyłącznie oświetlenia sztucznego na stanowisku pracy stałej, jednak sytuacja taka zgodnie z § 58 ust. 2 wymaga uzyskania zgody Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego wydanej w porozumieniu z Okręgowym Inspektorem Pracy.

Niezwykle istotną kwestią, mającą ogromny wpływ na zdrowie i życie osób wykonujących pracę jest właściwa i skuteczna wymiana powietrza w pomieszczeniach, w których urządzone są stanowiska pracy. Konieczność zapewnienia wentylacji pomieszczeń, jak również szczegółowe wymogi, jakim winna ona odpowiadać, określone zostały w § 147 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury (1) oraz § 32 pkt 1 Rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej (2). Co więcej § 30 ww. rozporządzenia wskazuje, że na stanowiskach pracy niezbędne jest zapewnienie temperatury odpowiedniej do charakteru wykonywanej pracy.

Wyżej wskazane aspekty mogą mieć znaczący wpływ na zdrowie ludzi i warunki pracy. Dlatego przy planowaniu poszczególnych rodzajów działalności należy mieć na uwadze wymogi zawarte w przepisach prawnych.

 

Wykonał. M. Gibas

Państwowa Inspekcja Sanitarna powołana została m.in. do sprawowania nadzoru nad warunkami higieny pracy w zakładach pracy, mając na uwadze ochronę zdrowia ludzkiego, zapobieganie powstawaniu chorób, w tym chorób zakaźnych i zawodowych (zgodnie z Ustawą z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej - Dz. U. 2019 r. poz. 59).

Działalność prowadzona w zakresie usług fryzjerskich  powinna się opierać  o wymogi zawarte w obowiązujących przepisach prawnych. Zakłady fryzjerskie podlegają nadzorowi sanitarno - higienicznemu. Istnieje w nich bowiem niebezpieczeństwo zakażenia wirusami krwiopochodnymi, bakteriami chorobotwórczymi oraz wszelkimi grzybicami skóry. Praca w zakładach fryzjerskich związana jest z zachowaniem reżimu sanitarnego mającego na celu zapewnienie maksymalnej ochrony przed zakażeniami drobnoustrojami chorobotwórczymi.

Wymagania higieniczno-sanitarne i techniczne zawarte są w obowiązujących przepisach prawnych:

- ustawie z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (tekst jednolity Dz.U. z 2019 r., poz. 1239),

- rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. 2019, poz. 1065),

- rozporządzeniu Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 26 września 1997r. w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy (tekst jednolity Dz.U. z 2003 r. Nr 169, poz. 1650 z późn. zm.).

Zakład fryzjerski powinien być zlokalizowany w odrębnym budynku lub stanowić wyodrębnioną część budynku lub lokalu, podłączonego do sieci uzbrojenia terenu. W zakładzie winno się wydzielić: pomieszczenie świadczenia usług fryzjerskich; pomieszczenie/miejsce do spożywania posiłków przez personel; szatnię/ miejsce wyposażone w szafki do higienicznego przechowywania odzieży wierzchniej i ochronnej pracowników zatrudnionych w zakładzie; poczekalnię z miejscem przeznaczonym na odzież wierzchnią klientów. Dodatkowo w placówce należy zapewnić możliwość korzystania z węzła sanitarnego dla klientów i personelu (może to być węzeł wspólny).

We wszystkich pomieszczeniach przeznaczonych na pobyt ludzi winno się zapewnić odpowiednią jakość środowiska wewnętrznego poprzez wymianę powietrza, jego czystość, temperaturę, wilgotność względną, prędkość ruchu w pomieszczeniu, przy zachowaniu przepisów odrębnych i wymagań Polskich Norm dotyczących wentylacji, a także warunków bezpieczeństwa pożarowego i wymagań akustycznych określonych w Rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. 2019, poz. 1065). W pomieszczeniu higieniczno-sanitarnym należy zapewnić wentylację grawitacyjną lub mechaniczną – w ustępach z oknem i jedną kabiną, a w innych – mechaniczną o działaniu ciągłym lub włączaną automatycznie.

Pomieszczenia przeznaczone na pobyt ludzi winny mieć zapewniony dostęp do oświetlenia dziennego i sztucznego. Do wszystkich punktów wodnych należy doprowadzić bieżącą ciepłą i zimną wodę. W zakładzie winno się wydzielić  miejsce do przechowywania środków i sprzętu służącego do utrzymania w czystości pomieszczeń.

Pomieszczenia świadczenia usług fryzjerskich winny być wyposażone, w co najmniej jedną umywalkę. Wysokość pomieszczenia powinna wynosić 3,3 m (w sytuacji, gdy w pomieszczeniu stałej pracy prowadzone są prace powodujące występowanie czynników uciążliwych lub szkodliwych dla zdrowia) lub 3,0 m (jeśli w pomieszczeniu stałej pracy nie występują czynniki uciążliwe lub szkodliwe dla zdrowia). Podłogi, ściany, meble i sprzęty w zakładzie powinny być pokryte materiałem gładkim, łatwym do utrzymania w czystości.

Pomieszczenie higieniczno-sanitarne powinno mieć wysokość w świetle co najmniej 2,5 m. W ogólnodostępnych ustępach należy stosować przedsionki, oddzielone ścianami pełnymi na całą wysokość pomieszczenia. Ściany pomieszczenia higieniczno-sanitarnego powinny mieć do wysokości co najmniej 2 m powierzchnie zmywalne i odporne na działanie wilgoci.

Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Krakowie, mimo braku obowiązku prawnego dotyczącego uzyskania opinii sanitarnej odnośnie prowadzenia działalności fryzjerskiej, zaleca  wystąpienie z wnioskiem (dostępnym na stronie internetowej: wniosek) w sprawie wydania tego typu opinii.

W zakładzie fryzjerskim podczas wykonywania usług należy przestrzegać czystości ubrań ochronnych, czystości pomieszczeń, higieny osobistej, prawidłowej dezynfekcji narzędzi fryzjerskich. Preparaty myjąco-dezynfekcyjne lub dezynfekcyjne należy stosować zgodnie z zaleceniami producenta.  Do wykonywania zabiegów powinno się używać narzędzi i urządzeń sprawnych technicznie, czystych i zdezynfekowanych.

Ponadto Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Krakowie informuje, iż w Oddziale Zapobiegawczego Nadzoru Sanitarnego w Powiatowej Stacji Sanitarno – Epidemiologicznej w Krakowie, ul. Makuszyńskiego 9, pok. 18 i 17 (tel. 12 430-69-91, wew.: 112; 128; 125) udzielane są informacje w sprawie kontroli obiektów. Dodatkowo na stronie internetowej: www.bip.malopolska.pl/pssekrakow można zapoznać się z przepisami prawa, warunkami i procedurami dot. wydawania orzeczenia o spełnieniu warunków higieniczno – zdrowotnych dla prowadzenia działalności w w/wym zakresie.

Wyk. E. Krawczyk

Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Krakowie przypomina że:

Wnioski o tzw  „odbiór (tj. o przeprowadzenie kontroli obiektu i wydanie stosownej decyzji bądź opinii o spełnieniu odpowiednich warunków sanitarno – higienicznych w obiekcie) należy składać w momencie, gdy obiekt, który ma być przedmiotem kontroli, jest w pełni wyposażony i przygotowany do rozpoczęcia planowanej działalności.

W sytuacji, gdy w dniu składania wniosku trwają jeszcze prace wykończeniowe w obiekcie, bądź brak jest w nim pełnego wyposażenia, we wniosku należy podać termin (nie dłuższy niż 14 dni od złożenia podania), w którym obiekt będzie gotowy do dokonania w nim odbioru w zakresie spełnienia warunków higieniczno-sanitarnych  do prowadzenia działalności zgodnie z przeznaczeniem.

Niedostosowanie się do wyżej wskazanych ustaleń (co wiązać się może z dodatkowymi kontrolami w obiekcie) skutkować będzie większymi kosztami nałożonymi na wnioskodawcę za czynności organu prowadzone w ramach zapobiegawczego nadzoru sanitarnego, jak i w konsekwencji rzutować będzie na dłuższy termin załatwienia sprawy.

Podmioty działające na rynku spożywczymlub na rynku materiałów i wyrobów przeznaczonych do kontaktu z żywnością zgodnie z art. 64 ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. O Bezpieczeństwie Żywności i Żywienia składają wniosek o wpis do rejestru zakładów WZÓR  albo wniosek o zatwierdzenie zakładu i o wpis do rejestru zakładów WZÓR, w terminie co najmniej 14 dni przed dniem rozpoczęcia planowanej działalności, w formie pisemnej, według określonych wzorów.

W przypadku zmiany danych podmiot działający na rynku spożywczym lub na rynku materiałów i wyrobów przeznaczonych do kontaktu z żywnością składa wniosek o dokonanie zmian w rejestrze zakładów WZÓR, w formie pisemnej, według określonych wzorów w terminie 30 dni od dnia powstania zmiany.

Obszar Natura 2000 to wspólny dla wszystkich państw Unii Europejskiej pomysł na ochronę przyrody. Jego zadaniem jest ochrona siedlisk przyrodniczych oraz gatunków roślin i zwierząt zagrożonych wyginięciem w Europie. Najcenniejsze miejsca otaczane są opieką na podstawie dwóch ustaw: Dyrektywy Ptasiej oraz Dyrektywy Siedliskowej - w takim przypadku mówi się o powstaniu i funkcjonowaniu obszaru Natura 2000. Dyrektywa Ptasia to potoczna nazwa dyrektywy 2009/147/WE z dnia 30 listopada 2009 r. w sprawie ochrony dzikiego ptactwa. Chroni ona rzadkie w Europie gatunki ptaków lęgowych i migrujących, a na jej podstawie tworzy się specjalne obszary ochrony ptaków. Dyrektywą Siedliskową nazywamy dyrektywę 92/43/EWG  w sprawie ochrony siedlisk przyrodniczych oraz dzikiej flory i fauny. Obejmuje ona z kolei ochroną cenne w skali Europy siedliska oraz rośliny i zwierzęta, poza ptakami. Na jej mocy tworzy się obszary specjalnej ochrony siedlisk, a obie dyrektywy wzajemnie się uzupełniają. Siedlisko przyrodnicze to w rozumieniu prawa Wspólnoty Europejskiej obszar morski lub lądowy, naturalny, półnaturalny lub w całości stworzony przez człowieka, o określonych cechach geograficznych, biotycznych i abiotycznych, na którym można spotkać cenne dla europejskiej przyrody zespoły roślin oraz rzadkie gatunki zwierząt. Może być to przykładowo zarówno łąka, las, torfowisko, kompleks stawów, a nawet budynek. Wartość danego siedliska wyznacza skład lub liczebność gatunków, uznanych za cenne lub zagrożone w Europie. W Unii Europejskiej wyznaczono 218 typów siedlisk ważnych z punktu widzenia ochrony europejskiej przyrody - 71 typów to siedliska priorytetowe, na ochronę których zwraca się szczególną uwagę, ponieważ jeśli znikną z kontynentu europejskiego, znikną także z powierzchni kuli ziemskiej. W Polsce spośród 76 odnotowanych cennych siedlisk, 15 zalicza się do priorytetowych w skali Europy. Wszystkim im wyznacza się obszary siedliskowe Natura 2000. Poszczególne ostoje obszaru Natura 2000 oznaczane są kodami złożonymi z liter i cyfr, np. PLB 120002. Litery PL pochodzą od nazwy kraju, w którym obszar się znajduje, czyli Polski. Litera „B” oznacza obszar ptasi, litera „H” – siedliskowy. Jeżeli granice obszarów pokrywają się ze sobą, stosuje się literę „C”. Kolejne dwie cyfry przyporządkowują obszar do województwa, zaś następne dwie – nadają mu konkretny numer. 

Na terenie województwa małopolskiego wyróżniają się dwie ostoje – Niedzica PLH 120045 oraz Dolinki Jurajskie PLH 120005. W tym pierwszym przypadku obszar Natura 2000 chroni zarówno znajdujący się na jej terenie zamek, jak i jego najbliższe otoczenie (zabudowania, pola, las), lecz pomimo istnienia obszaru Natura 2000, zamek - którego strych na kolonię rozrodczą wybrały sobie nietoperze z gatunku podkowiec mały – nadal udostępniany jest dla turystów, a w okolicy mieszczą się pensjonaty i uprawiane są pola. Obszary siedliskowe Natura 2000 chronią ich żerowiska, miejsca rozrodu i zimowiska, bowiem nietoperze te są gatunkami osiadłymi. Spotkać je można także na terenie jaskiń Jury Krakowsko-Czestochowskiej, niektóre jaskinie są niedostępne dla zwiedzających, by nie niepokoić nietoperzy. W obszarze Dolinek Jurajskich wyróżnić można m.in. Dolinę Szklarki oraz Dolinę Bolechowicką. Na terenie pierwszej z w/wym. występuje kserotermiczna (ciepłolubna) murawa naskalna, na której rosną takie gatunki storczyków, jak: kruszczyk siny, kukułka bzowa, czy buławnik czerwony. Widać tutaj doskonale efekt ochrony czynnej, bowiem wycięto krzewy i drzewa, by zapewnić dostęp słońca do skał wapiennych, które nagrzewają się w ciągu dnia i dzięki temu mogą tutaj występować ciepłolubne rośliny. Dolina Bolechowicka to z kolei popularny cel wycieczek wspinaczy skałkowych - jako forma sportu wspinaczka skałkowa bywa uprawiana na obszarach Natura 2000 na specjalnie wyznaczonych do tego skałach.

Funkcjonowanie obszarów Natura 2000 nadzoruje Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska  prowadząc ewidencję danych niezbędnych do podejmowania działań w zakresie ich ochrony. Regionalni dyrektorzy ochrony środowiska koordynują funkcjonowanie obszarów Natura 2000 na obszarze swojego działania, a także są dla większości obszarów organami sprawującymi nadzór. Ważną częścią procesu zarządzania obszarami Natura 2000 jest komunikacja społeczna. Procedura udziału społeczeństwa w procesie podejmowania decyzji, zagwarantowana przez Ustawę z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, dotyczy zarówno zatwierdzania planów zarządzania obszarami Natura 2000, jak i ocen oddziaływania na nie. Podmiot przeprowadzający postępowanie OOŚ ma obowiązek, w myśl powyższej ustawy, udostępnić społeczeństwu dokumentację, wyznaczyć 21-dniowy okres na zgłaszanie uwag i opinii, przyjmować wszelkie zgłaszane uwagi i wnioski, rozpatrzyć je i odnieść się do nich w przyjętej decyzji oraz podać fakt podjęcia decyzji do publicznej wiadomości. Uspołecznienie procesu decyzyjnego z przestrzeganiem podstawowych zasad dobrych konsultacji przynosi bezsporne korzyści – dostarcza cennych informacji o środowisku, jego wpływie na zdrowie i życie mieszkańców oraz wpływa na poprawę jakości decyzji dotyczących przedsięwzięć mogących oddziaływać na obszary Natura 2000.

Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Krakowie opiniuje przedsięwzięcia pod kątem konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko przez inwestora oraz zajmuje stanowisko w sprawie środowiskowych uwarunkowań pod względem wymagań higienicznych i zdrowotnychdla w/wym. przedsięwzięć (zgodnie z art. 78ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. 2018 r., poz. 2081 z późn. zm.) oraz w związku § 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (tekst jednolity Dz. U. 2016, poz. 71). Po skrupulatnej analizie karty informacyjnej przedsięwzięcia lub raportu oddziaływania na środowisko, Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Krakowie zajmuje stanowisko co do konieczności sporządzenia przez inwestora przedmiotowej oceny oddziaływania na środowisko oraz w zakresie opinii pod względem wymagań higienicznych i zdrowotnychśrodowiskowych uwarunkowań dla w/wym. przedsięwzięcia, mając przede wszystkim na uwadze zdrowie i życie mieszkańców terenów planowanego przedsięwzięcia oraz jego lokalizację w stosunku do obszaru Natura 2000. W przypadku gdy przedmiotowe przedsięwzięcie znajduje się w w/wym. lokalizacji (lubpoza jej granicami, ale może na obszar Natura 2000 oddziaływać),zadaniem PPIS w Krakowie jest uwzględnienie w swoim stanowisku wszelkich zagrożeń dla przedmiotów ochrony zawartych w określonym obszarze Natura 2000. Opinia PPIS (która nie podlega zaskarżeniu)jest kluczowa przy podejmowaniu ostatecznej decyzji, wydawanej dla przedmiotowego przedsięwzięcia przez organ prowadzący postępowanie w sprawie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.

Opracował: Maciej Szatko

Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Krakowie przypomina, że budynki użyteczności publicznej winny być dostępne i dostosowane dla potrzeb osób niepełnosprawnych.

Bariery architektoniczne utrudniają życie osobom starszym, rodzicom z małym dzieckiem w wózku, osobom z dysfunkcją czasową (złamana noga) i przede wszystkim osobom niepełnosprawnym poruszającym się na wózkach inwalidzkich. Funkcjonalność oraz dostępność budynków użyteczności publicznej  do potrzeb osób niepełnosprawnych wiąże się niewątpliwie z  poprawą jakości życia ww. grup ludzi. Likwidacja barier funkcjonalnych, umożliwia  osobom niepełnosprawnym aktywne uczestniczenie w życiu publicznym,  urzeczywistniając zasady sprawiedliwości społecznej. Bariery architektoniczne i transportowe, częściowo lub całkowicie uniemożliwiają osobom niepełnosprawnym dotarcie do budynków użyteczności publicznej oraz korzystanie ze świadczonych na ich obszarze usług.

Uwarunkowania prawne

Podstawowym aktem prawnym w zakresie kształtowania przestrzeni wolnej od barier

architektonicznych jest ustawa z dnia 7 lipca 1994 r.Prawo Budowlane (Dz. U. 2018 r., poz. 1202 ze zm), w którym art. 5 ust. 1 pkt 4 formułuje wymóg
zapewnienia warunków do korzystania z obiektów budowlanych przez osoby niepełnosprawne. Przepis ten stanowi, że obiekt budowlany wraz ze związanymi z nim urządzeniami budowlanymi należy, biorąc pod uwagę przewidywany okres użytkowania, projektować i budować w sposób określony w przepisach, w tym techniczno-budowlanych oraz zgodnie z zasadami wiedzy technicznej, „zapewniając niezbędne warunki do korzystania z obiektów użyteczności publiczneji mieszkaniowego budownictwa wielorodzinnego przez osoby niepełnosprawne, w szczególności poruszające się na wózkach inwalidzkich”.

Ogólna reguła przytoczona powyżej znajduje swoje uszczegółowienie w przepisach wykonawczych, wśród których należy wskazać rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. z 2015 r. poz. 1422 ze zm.), które  szczegółowo określa warunki techniczne, jakim powinny odpowiadać budynki oraz związane z nimi urządzenia - także pod kątem ich dostępności dla osób niepełnosprawnych. Przykładowe zapisy dotyczące dostosowania obiektów dla potrzeb osób niepełnosprawnych znajdziemy w:

  • § 16, ust.1 zgodnie z którym, do wejść do budynku mieszkalnego wielorodzinnego, zamieszkania zbiorowego i użyteczności publicznej powinny być doprowadzone utwardzone dojścia o szerokości minimalnej 1,5 m, przy czym co najmniej jedno dojście powinno zapewniać osobom niepełnosprawnym dostęp do całego budynku lub tych jego części, z których osoby te mogą korzystać. Wymaganie dostępności osób niepełnosprawnych, o którym mowa w ust. 1, nie dotyczy budynków na terenach zamkniętych, z wyjątkiem budynków,  użyteczności publicznej.
  • § 18  w którym wskazano, iż zagospodarowując działkę budowlaną, należy urządzić, stosownie do jej przeznaczenia i sposobu zabudowy stanowiska postojowe dla samochodów użytkowników stałych i przebywających okresowo, w tym również stanowiska postojowe dla samochodów, z których korzystają osoby niepełnosprawne. Liczbę stanowisk postojowych i sposób urządzenia parkingów należy dostosować do wymagań ustalonych w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego albo w decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, z uwzględnieniem potrzebnej liczby stanowisk, z których korzystają osoby niepełnosprawne.
  • § 20 który stanowi, iż „Stanowiska postojowe dla samochodów osobowych, z których korzystają wyłącznie osoby niepełnosprawne, mogą być zbliżone bez żadnych ograniczeń do okien innych budynków. Miejsca te wymagają odpowiedniego oznakowania.”
  • § 21, ust. 1 w którym doprecyzowano wymiary miejsc postojowych przeznaczonych dla osób niepełnosprawnych. Stanowiska postojowe dla samochodów powinny mieć wymiary wynoszące co najmniej: 3,6 m szerokości i 5 m długości, a w przypadku usytuowania wzdłuż jezdni - długość co najmniej 6 m i szerokość co najmniej 3,6 m.
  • § 22, ust. 4dotyczącym miejsca gromadzenia odpadów stałych. „Miejsca do gromadzenia odpadów stałych przy budynkach wielorodzinnych powinny być dostępne dla osób niepełnosprawnych”. Natomiast komora wsypowa w budynku powinna mieć drzwi o szerokości co najmniej 0,8 m, umieszczone w sposób umożliwiający dostęp tym osobom (§129).
  • § 40, ust. 1wskazuje się, że  w zespole budynków wielorodzinnych należy, stosownie do potrzeb użytkowych, przewidzieć place zabaw dla dzieci i miejsca rekreacyjne dostępne dla osób niepełnosprawnych.
  • § 42, ust. 2w którym jest mowa o tym, iż furtki w ogrodzeniu przy budynkach mieszkalnych wielorodzinnych i budynkach użyteczności publicznej nie mogą utrudniać dostępu do nich osobom niepełnosprawnym poruszającym się na wózkach inwalidzkich.
  • § 55, zgodnie z którym, w budynku mieszkalnym wielorodzinnym niewyposażanym w dźwigi należy wykonać pochylnię lub zainstalować odpowiednie urządzenie techniczne, umożliwiające dostęp osobom niepełnosprawnym do mieszkań położonych na pierwszej kondygnacji nadziemnej oraz do kondygnacji podziemnej zawierającej miejsca postojowe dla samochodów osobowych. W niskim budynku zamieszkania zbiorowego i użyteczności publicznej, niewymagających wyposażenia w dźwigi, należy zainstalować urządzenia techniczne zapewniające osobom niepełnosprawnym dostęp na kondygnacje z pomieszczeniami użytkowymi, z których mogą korzystać. Nie dotyczy to budynków zamieszkania zbiorowego na terenach zamkniętych.
  • § 61 i § 62 dotyczącym wejść do budynków i mieszkań „Położenie drzwi wejściowych do budynku oraz kształt i wymiary pomieszczeń wejściowych powinny umożliwiać
    dogodne warunki ruchu, w tym również osobom niepełnosprawnym. Wymaganie przystosowania wejść dla osób niepełnosprawnych nie dotyczy budynków mieszkalnych w zabudowie jednorodzinnej i zagrodowej, budynków rekreacji indywidualnej oraz budynków na terenach zamkniętych z wyłączeniem budynków użyteczności publicznej.”

W wejściach do budynku i ogólnodostępnych pomieszczeń użytkowych mogą być zastosowane drzwi obrotowe lub wahadłowe, pod warunkiem usytuowania przy nich drzwi rozwieranych lub rozsuwanych, przystosowanych do ruchu osób niepełnosprawnych.

  • § 70,w którym wskazano, iż  maksymalne nachylenie pochylni związanych z budynkiem, przeznaczonych do ruchu pieszego i dla osób niepełnosprawnych poruszających się przy użyciu wózka inwalidzkiego, nie może przekraczać: przy wysokości do 0,15 m - 15%, przy wysokości do 0,5 m - 8% na zewnątrz i 10% wewnątrz budynku lub pod dachem oraz przy wysokości ponad 0,5 m - 6% na zewnątrz i 8% wewnątrz budynku lub pod dachem. Przy tym pochylnie takie o długości ponad 9 m powinny być podzielone na krótsze odcinki, przy zastosowaniu spoczników o długości co najmniej 1,4 m. Ponadto, zgodnie z § 71, pochylnie przeznaczone dla osób niepełnosprawnych powinny mieć szerokość płaszczyzny ruchu 1,2 m, krawężniki o wysokości co najmniej 0,07 m i obustronne poręcze. Długość poziomej płaszczyzny ruchu na początku i na końcu pochylni powinna wynosić co najmniej 1,5 m. Powierzchnia spocznika przy pochylni powinna mieć wymiary co najmniej 1,5 x 1,5 m poza polem otwierania skrzydła drzwi wejściowych do budynku.
  • § 86, ust. 1  zgodnie z którym, w budynku, na kondygnacjach dostępnych dla osób niepełnosprawnych, co najmniej jedno z ogólnodostępnych pomieszczeń higieniczno-sanitarnych powinno być przystosowane dla tych osób przez:

- zapewnienie przestrzeni manewrowej o wymiarach co najmniej 1,5 x 1,5 m,

- stosowanie w tych pomieszczeniach i na trasie dojazdu do nich drzwi bez progów,

- zainstalowanie odpowiednio przystosowanej, co najmniej jednej miski ustępowej i umywalki, a także jednego natrysku, jeżeli ze względu na przeznaczenie przewiduje się w budynku takie urządzenia,

- zainstalowanie uchwytów ułatwiających korzystanie z urządzeń higieniczno-sanitarnych.

ustępie publicznym co najmniej jedna kabina powinna być przystosowana do potrzeb osób niepełnosprawnych, zgodnie z powyższymi wymogami (§87, ust. 6).

  • § 299, ust. 5 w którym określono, że „Okna w pomieszczeniach przewidzianych do korzystania przez osoby niepełnosprawne powinny mieć urządzenia przeznaczone do ich otwierania, usytuowane nie wyżej niż 1,2 m nad poziomem podłogi.”

Ponadto §66–70 oraz §298 rozporządzenia Ministra Infrastruktury określają w sposób szczegółowy warunki techniczne, jakim muszą odpowiadać schody i balustrady.

Mające powyższe na uwadze przy projektowaniu i budowie nowych obiektów użyteczności publicznej, a także przy przebudowie/rozbudowie obiektów już istniejących  należy dołożyć wszelkich starań aby podnieść standardy dostępności budynków użyteczności publicznej dla osób niepełnosprawnych.

 

Opracował:  J.P.

 

Kontakt

Dziennik Podawczy
centrala telefoniczna:
(12) 644-93-72;
(12) 644-99-64;
(12) 684 41 83

e-mail: Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript.

2021  Powiatowa Stacja Sanitarno-Epidemiologiczna w Krakowie