Oddział Epidemiologii

Zakres działania Oddziału Epidemiologii

Do zakresu działania Oddziału Epidemiologii należą w szczególności:

  1. dokonywanie analiz i ocen stanu epidemiologicznego;
  2. nadzór nad warunkami higieniczno-sanitarnymi, jakie powinien spełniać personel medyczny, sprzęt oraz pomieszczenia, w których udzielane są świadczenia zdrowotne w celu zapobiegania powstawania chorób zakaźnych;
  3. nadzór i współudział w opracowywaniu programów i planów działalności zapobiegawczej i przeciw epidemicznej oraz kontrola realizacji przez podmioty lecznicze tych programów i planów;

Czytaj dalej ...

Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Krakowie podczas przygotowań do Światowych Dni Młodzieży oraz w trakcie trwania wizyty Jego Świątobliwości Papieża Franciszka w Polsce podjął działania przeciwepidemiczne w ramach zabezpieczenia bezpieczeństwa sanitarnego uczestników ŚDM.

Działania przygotowawcze do Światowych Dni Młodzieży polegały min. na:

  • opracowaniu nowych oraz zaktualizowaniu obowiązujących w PSSE w Krakowie instrukcji roboczych oraz procedur w zakresie zabezpieczenia bezpieczeństwa sanitarnego i epidemiologicznego uczestników ŚDM;
  • podjęciu współpracy przy opracowaniu procedur zewnętrznych min. Międzynarodowego Portu Letniczego im. Jana Pawła II Kraków-Balice dotyczącej „postępowania na wypadek wystąpienia choroby szczególnie niebezpiecznej i wysoce zakaźnej”, procedury Miasta Krakowa tj. „Procedury postępowania na wypadek zagrożenia epidemicznego na obszarze miasta Krakowa” stanowiącej załącznik nr 31 do Planu Zarządzania Kryzysowego Miasta Krakowa oraz współpracy dotyczącej opiniowania dokonywanych zmian w „Wojewódzkim planie działania na wypadek wystąpienia epidemii”;
  • wskazaniu podmiotom leczniczym i innym jednostkom odpowiedzialnym danych teleadresowych (adresy mailowe, numery telefonów) czynnych przez cała dobę służących wyłącznie do przyjmowania i przekazywania zgłoszeń podejrzeń lub rozpoznań zakażeń, chorób zakaźnych lub zgonów z powodu zakażeń lub chorób zakaźnych oraz przypadków uzyskania dodatnich wyników badań w kierunku biologicznych czynników chorobotwórczych;
  • ocenie spełnienia wymogów higieniczno-sanitarnych obiektów wytypowanych czasowo do pełnienia funkcji zastępczych miejsc kwarantanny przez Urząd Miasta Krakowa i Starostwo Powiatowe w Krakowie;
  • nawiązaniu współpracy poprzez przesłanie informacji skierowanych do jednostek ochrony zdrowia (przychodni, szpitali, laboratoriów mikrobiologicznych) dotyczących konieczności zgłaszania każdego przypadku podejrzenia lub rozpoznania zakażenia, choroby zakaźnej lub zgonu z powodu zakażenia lub choroby zakaźnej oraz każdego przypadku uzyskania dodatniego wyniku badania w kierunku biologicznych czynników chorobotwórczych w ciągu 2 godzin od chwili powzięcia tego podejrzenia lub rozpoznania albo uzyskania wyniku badania w związku z wejściem w życie Ustawy z dnia 18 marca 2016 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z organizacją wizyty Jego Świątobliwości Papieża Franciszka w Rzeczypospolitej Polskiej oraz Światowych Dni Młodzieży – Kraków 2016 r. oraz w związku z Rozporządzeniem Ministra Zdrowia z dnia 18 lipca 2016 r. w sprawie zgłaszania zakażeń i chorób zakaźnych oraz biologicznych czynników chorobotwórczych na obszarze objętym zabezpieczeniem medycznym Światowych Dni Młodzieży – Kraków 2016;
  • przeprowadzeniu kontroli sanitarnych w wytypowanych obiektach strategicznych mających kluczowe znaczenie w zakresie ochrony zdrowia [szpitale (oddziały ratunkowe, zakaźne, izby przyjęć), pogotowia ratunkowe, zespoły transportu sanitarnego, placówki lecznictwa otwartego zabezpieczające opiekę całodobową i świąteczną];
  • w okresie do dnia 1 stycznia do dnia 14 lipca 2016 r. na obszarze działania Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Krakowie w ramach bieżącego nadzoru sanitarnego skontrolowano 881 podmiotów leczniczych (łącznie wykonano 1177 kontroli), w tym 57 kontroli obiektów strategicznych. Zakresem kontroli objęto ocenę stanu sanitarno-higienicznego, technicznego obiektów oraz ich wyposażenia, sposób postępowania z odpadami medycznymi, stosowanie środków ochrony osobistej, ocenę obowiązujących procedur sanitarno-higienicznych oraz ich wdrożenie w obszarze realizacji działań zapobiegających szerzeniu się zakażeń i chorób zakaźnych;

 

Podczas trwania Światowych Dni Młodzieży Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Krakowie podjął działania polegające na:

  • wprowadzeniu od dnia 25 lipca do dnia 1 sierpnia 2016 r. całodobowych dyżurów pełnionych przez zespoły wyznaczonych pracowników. We wskazanych dniach Stacja funkcjonowała z możliwością podejmowania natychmiastowych działań. Wskazać również należy, iż w Punkcie Granicznej Kontroli Sanitarnej w Międzynarodowym Porcie Lotniczym im. Jana Pawła II Kraków – Balice w dniach od 25 lipca do 2 sierpnia również zostały uruchomione całodobowe dyżury pełnione przez przedstawicieli Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Krakowie;
  • podejmowaniu interwencji w związku ze złożonymi zgłoszeniami dotyczącymi podejrzenia lub rozpoznania zakażenia lub choroby zakaźnej oraz zgonu z powodu choroby zakaźnej.

 

Opracował: Maciej Grzybczyk

Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Krakowie informuje i ostrzega.

Salmonellozy to zakażenia wywoływane przez Gram-ujemne pałeczki o nazwie Salmonella. Powodowane są przez bakterie chorobotwórcze dla zwierząt, które łatwo przenoszą się na ludzi drogą pokarmową poprzez skażoną żywność, szczególnie przez drób, jaja oraz wyroby je zawierające takie jak: majonezy, lody, galaretki mięsne, pasztety. Pałeczkami Salmonella można także zakazić się poprzez kontakt bezpośredni z chorym lub nosicielem (osobą bez objawów chorobowych, u której w organizmie stwierdzono obecność bakterii) np. poprzez skażone sprzęty kuchenne. Bakterie wnikają przez nabłonek jelita cienkiego, namnażają się tam uszkadzając błonę śluzową jelita, a w niektórych wypadkach, prowadzą do powstania obrzęku, przekrwienia i owrzodzeń.

Różne gatunki i serotypy pałeczek Salmonella powodują różne choroby.

Zapalenie jelita cienkiego i grubego wywołują S. Enteritidis i S. Typhimurium.

Objawami charakterystycznymi są:

  • biegunka,
  • gorączka 38-39°C,
  • ból brzucha,
  • bóle głowy,
  • wodniste stolce zawierające śluz, ropę i niekiedy krew.

Symptomy te pojawiają się po 6-48 h okresie inkubacji i zazwyczaj ustępują po 2-5 dniach.

Niektóre zakażenia Salmonella mają postać pozajelitową i są następstwem przedostania się bakterii do krwi, za pośrednictwem której są transportowane do narządów. Mogą wywoływać sepsę, charakteryzującą się ogólnym, ciężkim stanem zapalnym, odwodnieniem i tachykardią.

Innym przypadkiem infekcji tymi patogenami jest dur brzuszny czyli uogólnione zakażenie wywołane przez S. Typhi. Bakteriami wywołującymi dur brzuszny można zakazić się drogą fekalno-oralną, tj. poprzez skażoną odchodami wodę lub pożywienie skażone przez bezobjawowych nosicieli. W pierwszym tygodniu choroby pojawia się senność, złe samopoczucie, zaparcia, gorączka. W drugim tygodniu występuje zjawisko bakteriemii tj. przedostania się drobnoustrojów do krwi, może pojawić się charakterystyczna różowa wysypka na skórze oraz biegunka.

W leczeniu salmonelloz zwykle stosuje się tylko leczenie objawowe wspomagające polegające na zapobieganiu odwodnieniu. W przypadku duru brzusznego chorych leczy się przez podanie antybiotyku (chloramfenikolu lub ampicyliny).

Po przebyciu choroby pałeczki Salmonella są usuwane z kałem z organizmu co może trwać nawet przez kilka miesięcy, jest to tzw. bezobjawowe nosicielstwo. Można je wykryć w posiewie bakteriologicznym stolca.

Badania mikrobiologiczne stolca u ozdrowieńców (osób, u których ustąpiły objawy choroby), nosicieli oraz osób z kontaktu z chorym wykonuje się bezpłatnie w ramach prowadzonego nadzoru epidemiologicznego w myśl ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi. (Dz. U z 2013 r. poz. 947 z późn. zm.).

Aby uniknąć zakażenia bakteriami Salmonella należy przede wszystkim przestrzegać higieny  osobistej, myć ręce przed przygotowywaniem i spożywaniem posiłków, używać osobnych desek do krojenia oraz noży do obróbki mięsa oraz warzyw, poddawać mięso, jaja i mleko odpowiedniej obróbce cieplnej (pałeczki Salmonella giną w temperaturze 100oC), przechowywać żywność w niskich temperaturach i unikać jej rozmrażania i ponownego zamrażania, zaopatrywać się w drób, jaja, ryby tylko w sprawdzonych punktach sprzedaży oraz sprawdzać termin przydatności do spożycia surowców i produktów.

 

 

 

Opracowała: Anna Gola

Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Krakowie informuje:

W dniach od 20 maja do 3 czerwca 2016 r. na obszarze całego województwa małopolskiego przeprowadzana będzie akcja szczepienia lisów wolno żyjących przeciwko wściekliźnie, która jest kontynuacją szczepień z lat ubiegłych, wykonana poprzez rozrzucenie z samolotu szczepionki w formie przynęt.

W okresie wykonywania szczepień i 14 dni po zrzuceniu szczepionki zaleca się:

  • nie wchodzić na teren lasu
  • zachować ostrożność w czasie pobytu na polach i terenach przyleśnych.
  • nie dotykać i nie podnosić  a tym bardziej nie rozłamywać przynęt. Przynęty dotykane przez ludzi są omijane przez lisy.
  • przypadkowy kontakt człowieka z kapsułką zawierającą wirus szczepionki wymaga przemycia miejsc kontaktu wodą z mydłem i zgłoszenia się do lekarza, gdyż znajdująca się wewnątrz szczepionka może dostać się do organizmu poprzez skaleczenia rąk, spojówkę oka lub błonę śluzową jamy ustnej i nosa.
  • nie wypuszczać bez opieki psów i kotów, podczas spacerów psy prowadzić na smyczy,
  • a w przypadku kontaktu zwierzęcia ze szczepionką należy zgłosić się do lekarza weterynarii w celu poddania zwierzęcia obserwacji.

Akcję szczepienia lisów przeciwko wściekliźnie prowadzić będzie Inspekcja Weterynaryjna.

Szczegółowych informacji udzielają :

 

Wojewódzki Inspektorat Weterynarii w Krakowie - tel.(12) 293 10 00

Powiatowy Inspektorat Weterynarii w Krakowie – tel.(12) 411 25 69

 

Opracowała: B. Lemańska

Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Krakowie w związku z wejściem w życie Ustawy z 18 marca 2016 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z organizacją wizyty Jego Świątobliwości Papieża Franciszka w Rzeczypospolitej Polskiej oraz Światowych Dni Młodzieży – Kraków 2016 r. (Dz. U. z 2016 r. poz. 393), informuje o obowiązku zgłaszania w okresie od 25 lipca 2016 r. do 2 sierpnia 2016 r. każdego przypadku podejrzenia lub rozpoznania zakażenia, choroby zakaźnej lub zgonu z powodu zakażenia lub choroby zakaźnej oraz każdego przypadku uzyskania dodatniego wyniku badania w kierunku biologicznych czynników chorobotwórczych u osoby mającej miejsce zamieszkania lub przebywającej na obszarze objętym zabezpieczeniem medycznym ŚDM  w ciągu 2 godzin od chwili powzięcia tego podejrzenia lub rozpoznania albo uzyskania wyniku badaniaZapis ten reguluje art. 18 przedmiotowej ustawy.

Ponadto zgodnie z art. 18 ust. 3 ww. ustawy Minister właściwy do spraw zdrowia określi w drodze rozporządzenia wykaz zakażeń i chorób zakaźnych oraz biologicznych czynników chorobotwórczych, które będą podlegać zgłoszeniu w ww. terminie oraz szczegółowy sposób dokonywania tych zgłoszeń.

W chwili ukazania się stosownego rozporządzenia informacja o powyższym zostanie zamieszczona na stronie  BIP PSSE w Krakowie.

 

Wyk. W. Konderak

Wirus Zika znany jest od 1947 roku, gdy został odkryty w Ugandzie. W 1954 odnotowano pierwszy przypadek choroby u człowieka i do zeszłego roku uważano, że nie ma on poważnych skutków dla zdrowia.W drugiej połowie XX wieku sporadycznie rozpoznawano zachorowania o łagodnym przebiegu wywołane wirusem Zika w Azji Południowo-Wschodniej. W ciągu ostatnich kilkunastu lat odnotowano kilka epidemii Zika na wyspach Oceanu Spokojnego. W 2013 roku epidemia wystąpiła w Polinezji Francuskiej, a od 2015 roku choroba rozprzestrzenia się w  Ameryce Południowej i Środkowej.

W Europie w 2015 r. i 2016 r. zawleczone przypadki wirusa Zika odnotowano w Austrii, Danii, Francji, Hiszpanii, Irlandii, Niemczech, Portugalii, Słowenii, Finlandii, Holandii, Szwecji, Wielkiej Brytanii, Włoszech oraz na Malcie.  

W związku z wystąpieniem przypadków zakażeń wirusem Zika i ich powikłań Światowa Organizacja Zdrowia (WHO) decyzją z dnia 1 lutego 2016  r. uznała obecną sytuację epidemiologiczną za szczególne zagrożenie dla zdrowia publicznego na świecie.

Wirus Zika należy do rodziny Flaviviridae- tak jak wirus żółtej gorączki i wirus dengi.

Wektorem przenoszenia zakażenia są komary z rodzaju Aedes (Aedes egipty), opisano także jeden przypadek transmisji krwiopochodnej i 2 przypadki zakażenia drogą seksualną.

Komary z rodzaju Aedes są aktywne przede wszystkim w dzień i występują zarówno na terenach wiejskich, w lasach tropikalnych, jak i w miastach.

 

Obecnie nie ma ryzyka szczrzenia się zakażeń wirusem Zika w Polsce.

 

Zakażenia wirusem Zika najczęściej przebiegają łagodnie, natomiast istotnym problemem jest obecnie szybkie tempo rozprzestrzeniania się wirusa w wielu krajach w gorącej strefie klimatycznej oraz możliwość teratogennego oddziaływania na płód w razie zakażenia podczas ciąży.

Okres inkubacji zakażenia wirusem Zika wynosi 3 do 12 dni.

Objawy zachorowania (zwykle łagodne) trwające od 2 do 7 dnito:

  • ból głowy
  • bóle stawów (mniejszych np. rąk /stóp) i mięśni
  • gorączka
  • zapalenie spojówek,
  • wysypka plamisto-grudkowa.

Rozpoznanie zachorowania opiera się głównie na podstawie objawów klinicznych. Nie wszyscy zakażeni wykazują objawy chorobowe (ok. 25%), a choroba najczęściej przebiega łagodnie, zaś powikłania występują bardzo rzadko.

Leczenie zachorowań wyłącznie objawowe, obecnie nie ma szczepionki przeciwko wirusowi.

Najlepszą ochroną przez zakażeniem wirusem Zika jest zapobieganie ukąszeniom komarów

Diagnostyka zakażeń wirusem Zika:

  • badanie PCR w okresie wiremii (pierwsze 3–5 dni od wystąpienia objawów choroby) – obecnie w Narodowym Instytucie Zdrowia Publicznego – Państwowego Zakładu Higieny (NIZP‑PZH) w Warszawie trwają prace nad wprowadzeniem testu RT-PCR w kierunku wykrywania zakażeń wirusem Zika
  • badania serologiczne krwi na obecność swoistych przeciwciał (w 2 klasach tj. IgM oraz IgG) ‑ jednak utrudnieniem są występujące reakcje krzyżowe w obrębie flawiwirusów – badania mogą być wykonane w NIZP‑PZH w Warszawie, Zakład Wirusologii, ul. Chocimska 24, 00-791 Warszawa.

Pod koniec listopada 2015 roku w Brazylii zwrócono uwagę na wzrastającą liczbę urodzeń dzieci z małogłowiem. Obecność wirusa Zika potwierdzono w płynie owodniowym i łożysku u matek dzieci z tą wadą wrodzoną, jak również u dzieci. Na podstawie prowadzonych obecnie badań wysunięto wniosek o możliwym związku między zakażeniem wirusem Zika u ciężarnych a wystąpieniem mikrocefalii noworodków oraz wskazano, że największe ryzyko wystąpienia wad u płodu występuje, gdy do zakażenia dochodzi w I trymestrze ciąży. Nadal nie wiadomo, jak duże jest ryzyko wystąpienia wad wrodzonych oraz jakie są czynniki ryzyka i następstwa wystąpienia mikrocefalii i innych komplikacji neurologicznych.

Podróżujący udający się w rejony występowania wirusa Zika powinni stosować  zabezpieczeniao bowiązujące również w przypadku innych chorób tropikalnych przenoszonych przez komary  tj.:

  • stosować repelenty chemiczne,
  • nosić odpowiedni ubiór chroniący przed pokąsaniem przez komary,
  • używać moskitier,
  • należy dbać o zabezpieczenie wnętrz pomieszczeń,
  • wskazane jest pozostawanie w hotelu w okresie pór dnia, w których aktywność komarów jest największa

W celu uzyskania szczegółowych informacji o innych zagrożeniach zdrowotnych należy przed wyjazdem do tych krajów skontaktować się z lekarzem medycyny podróży lub lekarzem medycyny tropikalnej, najlepiej nie później niż 6 - 8 tyg. przed planowaną podróżą.

W razie zachorowania w trakcie pobytu należy natychmiast udać się do lekarza, natomiast w przypadku wystąpienia objawów choroby w ciągu 21 dni po powrocie z ww. rejonów należy niezwłocznie zgłosić się do lekarza informując o odbytej podróży.

Kobiety w ciąży lub planujące ciążę powinny rozważyć odłożenie podróży w rejony występowania wirusa Zika.

Dodatkowe informacje dotyczące zakażeń wirusem Zika można uzyskać na stronach internetowych GIS ‑ http://gis.gov.pl/o-nas/aktualnosci/329-informacja-dotyczaca-zakazen-wirusem-zika.

 

Wyk. B. Pęczalska

 

Kontakt

Dziennik Podawczy
centrala telefoniczna:
(12) 644-93-72;
(12) 644-99-64;
(12) 684 41 83

e-mail: Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript.

2021  Powiatowa Stacja Sanitarno-Epidemiologiczna w Krakowie